پرش به محتوای اصلی
صفی علیشاه صفی علیشاه

بحرالحقایق

بخش ۴۵۷ - علامه اخری لدفع الریاء

تو را گویم علمتهای مجموع

ریارا کی شود سر تا که مقطوع

ز مدح و ذم شوی وقتی که آزاد

نجنبد کوه عزمت هیچ ازین باد

مساوی آیدت تکذیب و تعریف

بود باید بیادت ذم و توصیف

ز بادی شد پریشان خار و خاشاک

ز طوفانها نجنبد توده خاک

بلرزد کاهی از بادی نه الوند

بود مرد ریائی قدر او چند

که گوشش بر قبول ورد خلق است

باین کند و غل و را پا و حلق است

مگر مدحش کجا در انجمن شد

کمالاتش قبول مرد و زن شد

زیاد و کم بسی گوید بتوصیف

ز خلقان تا کنندش خلق تعریف

بدی گر گفته باشندش ز جائی

پی دفعش فزاید بر ریائی

مگر ذمش بدل گردد بتحسین

کند هر سو طلب یاری سخن چین

که گویندش بمجلسها حکایت

کرامتها کنند از وی روایت

بذکر و ورد و طاعاتست دایم

بود شب در قیام و روز صائم

فلانکس شد مریدش یافت منصب

نیازی هر که بردش یافت مطلب

دعایش بس مجرب درمهمات

در انکارش بسی دیدند آفات

از آن غافل که بعد از رنج افزون

نصیب از نیل خلقش نیست جز خون

از آن غافل که این خلق مکدر

دو صد بارند از وی بینواتر

گذشته عمر و بادش برده خرمن

نه جز ریگش بجای زر بدامن

غرض تا در خیال مدح و ذمی

بتن زان مرده مارت هست سمی

پی تحصیل تریاقی کن اقدام

مهل کز کف رود اوقات و ایام

ثنای خلق معیار ریا دان

فسردنها ز دم اژدها دان

گر افشردی و او را جنبجو نیست

دگر میدان که روحی اندرو نیست

ادامه‌ی بحرالحقایق

  1. بخش ۴۵۹ - کلام آخرز نفست گر شد این سرها ربوده
  2. بخش ۴۶۰ - النفس المطمئنه و اوصافهاشنو باز از صفات مطمئنه
  3. بخش ۴۶۱ - العفهبضد شهوت او را هست عفت
  4. بخش ۴۶۲ - الحلمسکون و حلم جز ضد غضب نیست
  5. بخش ۴۶۳ - القناعهقناعت باز ضد حرص و آزاست
  6. بخش ۴۶۴ - الشفقهدگر ضد حسدها شد شفقت
  7. بخش ۴۶۵ - التواضعتواضع ضد کبرت بی‌مظنه است
  8. بخش ۴۶۶ - الجودبضد بخل هم جود است و ایثار
همه‌ی بحرالحقایق ←

صفی علیشاه درباره‌ی صفی علیشاه

میرزا حسن اصفهانی متخلص به «صفی» و ملقب به صفی‌علی‌شاه (زادهٔ ۱۲۵۱ قمری در اصفهان، درگذشتهٔ ۱۳۱۶ قمری در تهران)، قطب دروایش نعمت‌اللهی و از شاعران بزرگ صوفی مشرب سده‌های اخیر است. او مردى ادیب و شاعر و در نظم انواع شعر توانا بود. پدرش بازرگان بود. وی در کودکى به همراه پدر به یزد رفت و تا سن بیست سالگى در آن شهر زیست....

زندگی‌نامه و دیوان کامل ←

متن شعر به نقل از گنجور.