احمد شاملو، شاعر، مترجم و پژوهشگر، با رها کردن وزن عروضی «شعر سپید» را پدید آورد و آن را به اوج رساند. شعرهای عاشقانهاش برای آیدا و شعرهای اجتماعیاش، و «کتاب کوچه»، دانشنامهی فرهنگ عامیانهی ایران، از کارهای بزرگ اوست.
شجرهنامه
شعر سپید
شاملو از راه نیما آغاز کرد، اما گامی فراتر نهاد و وزن را کنار گذاشت و موسیقی شعر را از آهنگ واژهها و نثر کهن فارسی گرفت. «هوای تازه» (۱۳۳۶) نخستین دفتر برجستهی اوست و «آیدا در آینه»، «ققنوس در باران» و «ابراهیم در آتش» از دفترهای دیگرش.
مترجم و پژوهشگر
شاملو رمانها و شعرهای بسیاری ترجمه کرد، از جمله «دن آرام» شولوخوف و شعرهای لورکا. «کتاب کوچه»، که از ۱۳۴۰ با همسرش آیدا سرکیسیان آغاز کرد، دانشنامهای از مثلها، باورها و زبان عامیانهی ایرانیان است. او همچنین دیوان حافظ را با خوانشی تازه منتشر کرد.
گاهشمار زندگی
- ۱۳۰۴ خزادن در تهران
- ۱۳۳۶ خهوای تازه
- ۱۳۴۳ خآیدا در آینه
- ۱۳۵۷ خآغاز انتشار کتاب کوچه
- ۱۳۷۹ خدرگذشت در کرج
آثار
پرسشهای رایج
شعر سپید چیست؟
شعری بی وزن عروضی که موسیقیاش از آهنگ و چینش واژهها میآید؛ شاملو آن را در فارسی رواج داد.
کتاب کوچه چیست؟
دانشنامهی فرهنگ عامیانهی ایران که شاملو و همسرش آیدا گرد آوردند.
منابع
- ع. پاشایی، نام همهی شعرهای تو (زندگی و شعر شاملو)
- دانشنامهی ایرانیکا، مدخل «Šāmlu, Aḥmad»