پرش به محتوای اصلی
شنبه ۹ آبان ۱۴۰۵
← درخت مشاهیر ایران · شاعران و نویسندگان

جامی

خاتم‌الشعرا، شاعر و عارف هرات

۸۱۷ قمری (۱۴۱۴ میلادی) – ۸۹۸ قمری (۱۴۹۲ میلادی) زادگاه: خرجرد جام تیموریان

نورالدین عبدالرحمن جامی، شاعر و عارف نقشبندی هرات، آخرین شاعر بزرگ کلاسیک فارسی شمرده می‌شود و او را «خاتم‌الشعرا» خوانده‌اند. «هفت اورنگ» و «بهارستان» او، که به پیروی از گلستان سعدی نوشته شد، از آثار نامدار اوست.

شجره‌نامه

زندگی‌نامهجامی
فرزندانضیاءالدین یوسفبهارستان برای او نوشته شد
استادانسعدالدین کاشغری
یارانامیرعلی‌شیر نوایی

زندگی

جامی در خرجرد جام زاده شد و تخلصش را از زادگاه و ارادت به شیخ احمد جام گرفت. در هرات و سمرقند درس خواند و به طریقه‌ی نقشبندیه پیوست. در هرات، در دربار سلطان حسین بایقرا، جایگاهی بلند داشت و امیرعلی‌شیر نوایی، وزیر و شاعر، دوست و شاگرد او بود.

آثار

«هفت اورنگ» هفت مثنوی است، از جمله «یوسف و زلیخا»، «سلامان و ابسال» و «سبحة الابرار». «بهارستان» را برای آموزش پسرش به شیوه‌ی گلستان نوشت. «نفحات الانس» زندگی‌نامه‌ی عارفان است و «لوایح» و «اشعة اللمعات» در عرفان نظری.

گاه‌شمار زندگی

  1. ۱۴۱۴ مزادن در خرجرد جام
  2. حدود ۱۴۵۰ مپیوستن به طریقه‌ی نقشبندیه
  3. ۱۴۸۷ منوشتن بهارستان
  4. ۱۴۹۲ مدرگذشت در هرات

آثار

هفت اورنگبهارستاننفحات الانسلوایحدیوان
خواندن آثار و اشعار جامیمتن کامل در بخش شاعران سرتیترها دیوان

پرسش‌های رایج

بهارستان جامی چیست؟

کتابی به نثر آمیخته با شعر، به پیروی از گلستان سعدی، که جامی برای پسرش نوشت.

آرامگاه جامی کجاست؟

در هرات، در افغانستان امروز.

منابع

  • علی‌اصغر حکمت، جامی
  • دائرةالمعارف بزرگ اسلامی، مدخل «جامی»
  • دانشنامه‌ی ایرانیکا، مدخل «Jāmi»