محمدرضا شجریان، بزرگ‌ترین آوازخوان موسیقی ایرانی در نیم‌قرن اخیر، با صدایی بی‌همتا و دانش ژرف ردیف، آواز ایرانی را به اوجی تازه رساند. «ربنا»، «بیداد»، «سپیده» و «مرغ سحر» با صدای او در یاد ایرانیان ماندگار است.
شجره‌نامه
از قرآن تا آواز
شجریان در مشهد زاده شد و در کودکی نزد پدرش قرائت قرآن آموخت. در جوانی آموزگار شد و آواز را نزد استادانی چون اسماعیل مهرتاش، عبدالله دوامی و نورعلی برومند آموخت. از ۱۳۴۵ خورشیدی با نام «سیاوش بیدکانی» در رادیو خواند. «ربنا»ی او سال‌ها در ماه رمضان هنگام افطار پخش می‌شد.
آواز ایران
با گروه‌هایی چون «شیدا» و «عارف» و همکاری با محمدرضا لطفی، پرویز مشکاتیان و حسین علیزاده، آلبوم‌هایی چون «بیداد»، «دستان»، «سپیده» و «آستان جانان» را منتشر کرد. او سازهای تازه‌ای نیز طراحی کرد. جایزه‌ی پیکاسوی یونسکو و نامزدی چندباره‌ی گرمی از افتخارات اوست.
پس از سال‌ها بیماری، در ۱۷ مهر ۱۳۹۹ درگذشت و در کنار آرامگاه فردوسی در توس به خاک سپرده شد.
گاه‌شمار زندگی
- ۱۳۱۹ خزادن در مشهد
- ۱۳۴۵ خآغاز خوانندگی در رادیو
- ۱۳۶۴ خآلبوم بیداد
- ۱۳۷۸ خجایزه‌ی پیکاسوی یونسکو
- ۱۷ مهر ۱۳۹۹ خدرگذشت در تهران
آثار
پرسش‌های رایج
آرامگاه شجریان کجاست؟
در توس، در باغ آرامگاه فردوسی.
شجریان نخست با چه نامی خواند؟
با نام «سیاوش بیدکانی» در رادیو.
منابع
- دانشنامه‌ی ایرانیکا، مدخل «Šajarīān, Moḥammad-Reżā»
- وبگاه رسمی استاد شجریان (دلاواز)