باربد، رامشگر و آهنگساز دربار خسرو پرویز، بزرگ‌ترین موسیقی‌دان ایران پیش از اسلام در یاد ایرانیان است. «سی لحن» و «هفت خسروانی» به او نسبت داده می‌شود و داستان‌هایش در شاهنامه و منظومه‌ی خسرو و شیرین نظامی آمده است.
شجره‌نامه
راه یافتن به دربار
به روایت شاهنامه، باربد که از هنر خود آوازه یافته بود، به دربار راه نداشت، زیرا سرکش، رامشگر دربار، او را بازمی‌داشت. باربد جامه‌ی سبز پوشید و در باغ شاهی، میان شاخ‌وبرگ سروی پنهان شد و هنگام بزم خسرو، سه آهنگ «داد آفرید»، «پیکار گرد» و «سبز در سبز» را نواخت. خسرو او را یافت و شاه رامشگران کرد.
آهنگ‌ها و میراث
منابع از «سی لحن» او برای سی روز ماه و «۳۶۰ دستان» برای روزهای سال و «هفت خسروانی» برای روزهای هفته یاد می‌کنند؛ نام بسیاری از این لحن‌ها در شعر نظامی و منوچهری آمده است. داستان مشهوری می‌گوید که هنگام مرگ شبدیز، اسب خسرو، هیچ‌کس جرئت گفتن خبر را نداشت و باربد آن را در آهنگی به شاه گفت. تاریخی بودن جزئیات زندگی او قطعی نیست.
گاه‌شمار زندگی
- دوره‌ی خسرو پرویز (۵۹۰–۶۲۸ م)شاه رامشگران دربار ساسانی
آثار
پرسش‌های رایج
سی لحن باربد چیست؟
سی آهنگی که به روایت منابع، باربد برای سی روز ماه ساخت؛ نام برخی از آن‌ها در شعر نظامی آمده است.
باربد اهل کجا بود؟
برخی منابع او را از مرو و برخی از جهرم فارس دانستهاند.
منابع
- فردوسی، شاهنامه (پادشاهی خسرو پرویز)
- نظامی، خسرو و شیرین
- دانشنامه‌ی ایرانیکا، مدخل «Bārbad»