پرش به محتوای اصلی
شنبه ۹ آبان ۱۴۰۵
← درخت مشاهیر ایران · پادشاهان و بنیان‌گذاران

آلپ ارسلان

سلطان سلجوقی و پیروز ملازگرد

حدود ۴۲۰ قمری (۱۰۲۹ میلادی) – ۴۶۵ قمری (۱۰۷۲ میلادی) زادگاه: خراسان سلجوقیان

آلپ ارسلان، پسر چغری‌بیگ، در ۴۶۳ قمری در ملازگرد سپاه بیزانس را شکست داد و امپراتور رومانوس چهارم را اسیر کرد؛ پیروزی‌ای که راه آناتولی را بر ترکان گشود. خواجه نظام‌الملک، وزیر بزرگ ایرانی، از زمان او قدرت گرفت.

شجره‌نامه

پدرچغری‌بیگ
زندگی‌نامهآلپ ارسلان
فرزندانملکشاه

خاندان: سلجوقی

وزیرخواجه نظام‌الملک

ملازگرد

آلپ ارسلان پس از عمویش طغرل سلطان شد و نظام‌الملک را وزیر کرد. در ۴۶۳ قمری، در ملازگرد، شمال دریاچه‌ی وان، با سپاهی کوچک‌تر بر امپراتور بیزانس پیروز شد. به روایت منابع، با امپراتور اسیر به بزرگواری رفتار کرد و پس از پیمان آشتی آزادش کرد.

مرگ

آلپ ارسلان در ۴۶۵ قمری، در لشکرکشی به ماوراءالنهر، هنگام بازجویی از اسیری به نام یوسف، کوتوال یک دژ، به دست او زخمی شد و درگذشت. آرامگاهش در مرو است و پسرش ملکشاه جانشینش شد.

گاه‌شمار زندگی

  1. ۴۵۵ ق / ۱۰۶۳ مرسیدن به سلطنت
  2. ۴۵۶ قگشودن آنی در ارمنستان
  3. ۴۶۳ ق / ۱۰۷۱ مپیروزی ملازگرد
  4. ۴۶۵ ق / ۱۰۷۲ مکشته شدن در ماوراءالنهر

کارنامه و یادگارها

پیروزی ملازگردبرآمدن نظام‌الملک

پرسش‌های رایج

نبرد ملازگرد چه اهمیتی داشت؟

پس از آن، راه آناتولی بر ترکان گشوده شد.

آلپ ارسلان چگونه درگذشت؟

به دست اسیری که از او بازجویی می‌کرد، زخمی و کشته شد.

منابع

  • ابن اثیر، الکامل
  • راوندی، راحة الصدور
  • دانشنامه‌ی ایرانیکا، مدخل «Alp Arslān»