پرش به محتوای اصلی
شنبه ۹ آبان ۱۴۰۵
← درخت مشاهیر ایران · پادشاهان و بنیان‌گذاران

محمدعلی‌شاه قاجار

پادشاهی که مجلس را به توپ بست

۱۲۵۱ خورشیدی (۱۸۷۲ میلادی) – ۱۳۰۳ خورشیدی (۱۹۲۵ میلادی) زادگاه: تبریز قاجار

محمدعلی‌شاه با مشروطه دشمنی کرد و در تیر ۱۲۸۷ با یاری بریگاد قزاق به فرماندهی لیاخوف روسی، مجلس را به توپ بست. اما مقاومت تبریز و فتح تهران به دست مجاهدان در ۱۲۸۸، او را برکنار کرد و به روسیه رفت.

شجره‌نامه

پدرمظفرالدین‌شاه قاجارمادرتاج‌الملوکام‌الخاقان
زندگی‌نامهمحمدعلی‌شاه قاجار
فرزنداناحمدشاه قاجارفرزندانمحمدحسن میرزا

خاندان: قاجار

جانشیناحمدشاه

استبداد صغیر

محمدعلی‌شاه از آغاز با مجلس سر ناسازگاری داشت. در ۲ تیر ۱۲۸۷، قزاقان به فرمان او مجلس را به توپ بستند و آزادی‌خواهانی چون میرزا جهانگیرخان صوراسرافیل و ملک‌المتکلمین در باغشاه کشته شدند. این دوره «استبداد صغیر» نام گرفت.

برکناری

تبریز با رهبری ستارخان و باقرخان پایداری کرد و مجاهدان گیلان و بختیاری در تیر ۱۲۸۸ تهران را گشودند. محمدعلی‌شاه به سفارت روس پناه برد و برکنار شد و پسر خردسالش احمدشاه به تخت نشست. او در ۱۲۹۰ با یاری روسیه کوشید بازگردد، اما شکست خورد. در سن‌رمو ایتالیا درگذشت.

گاه‌شمار زندگی

  1. ۱۸۷۲ مزادن در تبریز
  2. ۱۹۰۷ مرسیدن به پادشاهی
  3. ۲ تیر ۱۲۸۷ خبه توپ بستن مجلس
  4. تیر ۱۲۸۸ خفتح تهران و برکناری
  5. ۱۹۲۵ مدرگذشت در ایتالیا

کارنامه و یادگارها

دوره‌ی استبداد صغیر

پرسش‌های رایج

استبداد صغیر چیست؟

دوره‌ی یک‌ساله پس از به توپ بستن مجلس در تیر ۱۲۸۷ تا فتح تهران.

محمدعلی‌شاه کجا درگذشت؟

در سن‌رمو ایتالیا.

منابع

  • احمد کسروی، تاریخ مشروطه‌ی ایران
  • دانشنامه‌ی ایرانیکا، مدخل «Moḥammad-ʿAli Shah»