پرش به محتوای اصلی
شنبه ۹ آبان ۱۴۰۵
← درخت مشاهیر ایران · میهن‌دوستان و اصلاح‌گران

علی‌اکبر دهخدا

پدیدآورنده‌ی لغت‌نامه‌ی دهخدا

۱۲۵۸ ش (۱۸۷۹ م) – ۷ اسفند ۱۳۳۴ (۱۹۵۶ م) زادگاه: تهران مشروطه تا معاصر

علی‌اکبر دهخدا، طنزنویس آزادی‌خواه روزگار مشروطه و ادیب و پژوهشگر بزرگ، بزرگ‌ترین فرهنگ زبان فارسی، «لغت‌نامه‌ی دهخدا»، را بنیان گذاشت.

شجره‌نامه

زندگی‌نامهعلی‌اکبر دهخدا
ادامه‌دهندگان لغت‌نامهمحمد معین، سید جعفر شهیدی

قلم آزادی‌خواه

دهخدا در تهران به دنیا آمد و در مدرسه‌ی علوم سیاسی درس خواند. در روزگار مشروطه، ستون طنز «چرند و پرند» را با امضای «دخو» در روزنامه‌ی «صور اسرافیل» می‌نوشت؛ نوشته‌هایی که با زبان مردم کوچه و بازار، ستم و خرافه را نقد می‌کرد و نثر فارسی را تازه کرد. پس از به توپ بستن مجلس، مدتی در تبعید زیست.

لغت‌نامه

دهخدا بیش از چهل سال از عمرش را صرف گردآوری واژه‌ها و شاهدهای فارسی کرد. لغت‌نامه‌ی دهخدا، که پس از او به کوشش همکارانش در «سازمان لغت‌نامه» و سپس مؤسسه‌ی لغت‌نامه‌ی دهخدا در دانشگاه تهران کامل و منتشر شد، بزرگ‌ترین فرهنگ زبان فارسی است. «امثال و حکم» او نیز گنجینه‌ای از مثل‌های فارسی است.

پایان عمر

دهخدا ریاست دانشکده‌ی حقوق را هم بر عهده داشت. او در ۷ اسفند ۱۳۳۴ در تهران درگذشت.

گاه‌شمار زندگی

  1. ۱۲۵۸ شتولد در تهران
  2. ۱۲۸۶ شنوشتن «چرند و پرند» در صور اسرافیل
  3. دهه‌ی ۱۳۰۰ شآغاز کار گسترده بر لغت‌نامه
  4. ۱۳۳۴ شدرگذشت در تهران

کارنامه و یادگارها

لغت‌نامه‌ی دهخداامثال و حکمچرند و پرنددیوان شعر

پرسش‌های رایج

«دخو» کیست؟

امضای طنز علی‌اکبر دهخدا در ستون «چرند و پرند» روزنامه‌ی صور اسرافیل.

منابع

  • مؤسسه‌ی لغت‌نامه‌ی دهخدا، دانشگاه تهران
  • دانشنامه‌ی ایرانیکا، مدخل «Dehkodā, ʿAli-Akbar»