پرش به محتوای اصلی
عطار عطار

پندنامه

بخش ۶۱ - در بیان قناعت

با قناعت ساز دایم ای پسر

گرچه هیچ از فقر نبود تلخ‌تر

هر سحر برخیز و استغفار کن

فرصتی اکنون که داری کار کن

همنشین خویش را غیبت مکن

غیر شیطان بر کسی لعنت مکن

چون شود هر روز در عالم جدید

از گناهان تو به می‌باید گزید

هر کرا ترسی نباشد از خدا

حق بترساند زهر چیزی ورا

تا توانی حاجت مسکین برآر

تا برآرد حاجتت را کردگار

هست مالت جمله در کف عاریت

گر بماند از تو باشد زاریت

عاریت را باز می‌باید سپرد

هیچ کس دیدی که زر با خود ببرد

حاصل از دنیا چه باشد ای امین

نه گزی کرباس و دو سه گز زمین

هرچه دادی در ره حق آن تست

هر که با اندک ز حق راضی شود

هر که با اندک ز حق راضی شود

حاجت او را خدا قاضی شود

هست دنیا بر مثال جیفهٔ

بگذر از وی گر تو خو مردانهٔ

هست دنیا بر مثال قطرهٔ

بگذر از وی زانکه داری بهرهٔ

هر که سازد بر سر پل خانهٔ

نیست عاقل او بود دیوانهٔ

از خدا نبود روا جستن غنا

هست مؤمن را غنا رنج و عنا

فقر و درویشی شفای مؤمن است

زانکه اندر وی صفای مؤمن است

مال و اولادت بمعنی دشمنند

گرچه نزدیک تو چشم روشنند

انما اولادکم را یاد گیر

مال و ملک این جهان را یادگیر

مرد ره را بود دنیا سود نیست

هرگزش اندیشهٔ نابود نیست

هر کرا از صدق دل صافی بود

خرقهٔ و لقمهٔ کافی بود

آنکه در بند زیادت می‌شود

دور از اهل سعادت می‌شود

بندگان حق چو جان را باختند

اسب همت تا ثریا تاختند

تا نبازی در ره حق آنچه هست

آنچه می‌باید کجا آید بدست

ادامه‌ی پندنامه

  1. بخش ۶۳ - در بیان چار خصلت که کارهای شیطان استچار خصلت فعل شیطانی بود
  2. بخش ۶۴ - در علامتهای سخت دلسخت دل را سه علامت یافتم
  3. بخش ۶۵ - در بیان علامتهای منافقدور باش ای خواجه از اهل نفاق
  4. بخش ۶۶ - در بیان علامتهای متقیسه علامت باشد اندر متقی
  5. بخش ۶۷ - در علامتهای اهل جنتهر که‌را باشد سه خصلت در سرشت
  6. بخش ۶۸ - در بیان صدقه دادنگر کنی خیری به دست خویش کن
  7. بخش ۶۹ - در نصایحخوف و اندوه است قوتِ بندگان
  8. بخش ۷۰ - در بیان صبرتا شوی در روزگار از صابران
همه‌ی پندنامه ←

عطار درباره‌ی عطار

فَریدالدّین ابوحامِد محمّد عطّار نِیشابوری (۵۴۰ - ۶۱۸ قمری) یکی از عارفان و شاعران ایرانی بلندنام ادبیات فارسی در پایان سدهٔ ششم و آغاز سدهٔ هفتم است. او در سال ۵۴۰ هجری برابر با ۱۱۴۶ میلادی در نیشابور زاده شد. وی یکی از پرکارترین شاعران ایرانی به شمار می‌رود و بنا به نظر عارفان در زمینهٔ عرفانی از مرتبه‌ای بالا برخورد...

زندگی‌نامه و دیوان کامل ←

متن شعر به نقل از گنجور.