پرش به محتوای اصلی
شنبه ۹ آبان ۱۴۰۵
← درخت مشاهیر ایران · هنرمندان

ابوالحسن صبا

استاد موسیقی ایرانی و نوازنده‌ی ویولن و سه‌تار

۱۲۸۱ خورشیدی (۱۹۰۲ میلادی) – ۱۳۳۶ خورشیدی (۱۹۵۷ میلادی) زادگاه: تهران معاصر

ابوالحسن صبا، نوازنده‌ی چیره‌دست ویولن، سه‌تار و سنتور، از بزرگ‌ترین آموزگاران موسیقی ایرانی است. ردیف‌هایی که نوشت و قطعه‌هایی چون «زرد ملیجه» و «دیلمان»، و شاگردان بسیارش، او را از پایه‌های موسیقی ایرانی سده‌ی چهاردهم کرد.

شجره‌نامه

پدرابوالقاسم کمال‌السلطنه
زندگی‌نامهابوالحسن صبا
استادانمیرزا عبدالله، درویش‌خان، حسین هنگ‌آفرین
شاگردانحسن کسایی، فرامرز پایور، علی تجویدی، حبیب‌الله بدیعی

آموختن

صبا در خانواده‌ای اهل هنر زاده شد و نزد استادانی چون میرزا عبدالله و درویش‌خان سه‌تار و تار آموخت و نزد حسین هنگ‌آفرین ویولن. سنتور را نزد علی‌اکبر شاهی آموخت. او همچنین با موسیقی محلی گیلان و دیگر نواحی آشنا شد و از آن‌ها در آهنگ‌هایش بهره برد.

آموزگار

صبا در هنرستان عالی موسیقی و در کلاس خود شاگردان بسیاری پرورد؛ از جمله حسن کسایی، فرامرز پایور و علی تجویدی. دستورهای ویولن و سنتور او نخستین کتاب‌های آموزشی سامان‌مند این سازها در موسیقی ایرانی است. خانه‌ی او در تهران امروز موزه است.

گاه‌شمار زندگی

  1. ۱۲۸۱ خزادن در تهران
  2. دهه‌ی ۱۳۰۰ خسفر به گیلان و آشنایی با موسیقی محلی
  3. ۱۳۳۶ خدرگذشت در تهران

آثار

دستورهای ویولن و سنتورزرد ملیجهکوهستانیدیلمان

پرسش‌های رایج

موزه‌ی صبا کجاست؟

در خانه‌ی او در تهران که امروز موزه‌ی استاد ابوالحسن صباست.

صبا چه سازهایی می‌نواخت؟

ویولن، سه‌تار، سنتور، تار و نی.

منابع

  • روح‌الله خالقی، سرگذشت موسیقی ایران
  • دانشنامه‌ی ایرانیکا، مدخل «Ṣabā, Abu'l-Ḥasan»