محمدتقی‌خان پسیان، افسر تحصیل‌کرده‌ی ژاندارمری، در جنگ جهانی یکم با نیروهای بیگانه جنگید و در ۱۳۰۰ خورشیدی در خراسان، در برابر دولت مرکزی، حکومتی برپا کرد که هدفش اصلاح و پاکی بود. او در نبرد با ایلهای شورشی کشته شد و عارف قزوینی در سوگش سرود.
شجره‌نامه
افسر ژاندارمری
پسیان در تبریز زاده شد و از افسران ژاندارمری بود که افسران سوئدی آن را سازمان داده بودند. در جنگ جهانی یکم به گروه ملیون پیوست و با روس‌ها جنگید. سپس در آلمان آموزش هوانوردی دید و چند کتاب نظامی نوشت.
قیام خراسان
پس از کودتای ۱۲۹۹، فرمانده ژاندارمری خراسان شد و قوام‌السلطنه، والی خراسان، را به فرمان دولت دستگیر کرد. اما پس از نخست‌وزیری قوام، از اطاعت سر باز زد و خراسان را خود اداره کرد و با فساد جنگید. در مهر ۱۳۰۰ در نبرد با ایلهای کرد قوچان، که دولت آنان را برانگیخته بود، کشته شد. عارف قزوینی در سوگش شعری سرود و بعدها پیکرش در کنار آرامگاه نادر به خاک سپرده شد.
گاه‌شمار زندگی
- ۱۸۹۲ مزادن در تبریز
- ۱۲۹۴–۱۲۹۶ خجنگ در جبهه‌ی ملیون
- ۱۳۰۰ خفرماندهی ژاندارمری خراسان و قیام
- مهر ۱۳۰۰ خکشته شدن در جنگ
کارنامه و یادگارها
پرسش‌های رایج
کلنل پسیان چگونه کشته شد؟
در مهر ۱۳۰۰ خورشیدی در نبرد با ایلهای کرد قوچان.
آرامگاه کلنل پسیان کجاست؟
در مشهد، در کنار آرامگاه نادرشاه.
منابع
- علی آذری، قیام کلنل محمدتقی‌خان پسیان در خراسان
- دانشنامه‌ی ایرانیکا، مدخل «Pesyān, Moḥammad-Taqī Khan»