پرش به محتوای اصلی
صفی علیشاه صفی علیشاه

دفتر دوم

بخش ۱۲ - در تحقیق‌ دعا و معنی‌ ادعونی‌ استجب‌ لکم

بر زبان آمد مرا نام دعا

بر بیانش‌ گوش معنی‌ برگشا

تا شوی در بحر تحقیق‌ ای محب‌

واقف‌ از سرّ دعونی‌ اَستَجِب‌

تا به‌ تو راهی‌ است از سلطان جود

بر تو زآن ره می‌رسد فیض‌ وجود

سد نگردد هرگز این‌ ره نیم‌ دم

ور شود مسدود، گردی تو عدم

وآن رهی‌ کآن از تو باشد تا وجود

هست‌ نزد عارف‌ آن قوس صعود

زین‌ تعیّن‌ ها و قید لا تعد

آن ره قوس صعودت‌ گشت‌ سد

مرتفع‌ گردد چو زین‌ راهت‌ حجاب‌

هست‌ بی‌شک‌ هر دعایت‌ مستجاب‌

ترک هستی‌ معنی‌ لابه‌ و دعاست‌

پس‌ دعا مخصوص ارباب‌ فناست‌

تو در این‌ حال از دعا مستغنی‌ ای

حق‌ دعا گوید تو در وی فانی‌ ای

لاجرم فرمود پیر رهنما

مولوی آن قبله‌ اهل‌ دعا

چون خدا از خود سؤال و کَد کند

او دعای خویش‌ را چون رد کند

پس‌ تو درحق‌ فانی‌ و بی‌ هوش باش

او دعایت‌ می‌کند تو گوش باش

چون در او گشتی‌ تو فانی‌ عنقریب‌

او دعا گوی تو هست‌ و هم‌ مجیب‌

باز باید گشت‌ سوی مدعا

شاه دین‌ فرمود قاسم‌ را دعا

بُد دعای شاه را معنی‌ نه‌ این‌

کو نگردد کشته‌ در میدان کین‌

بل‌ دعا این‌ بود سرّ و حاصلش‌

تا کند بر ذات‌ مطلق‌ واصلش‌

جان و سر را لاجرم چالاک داد

در ره حق‌ هرچه‌ بودش پاک داد

در میان، عیش‌ و عروسی‌ را ندید

هرچه‌ آمد تیر کین‌، بر جان خرید

پیکرش در عشق‌ شاه ذوالجلال

شد به‌ زیر سم‌ اسبان پایمال

نی‌ زجان در عشق‌ شه‌ تنها گذشت‌

ز اصل‌ چین‌ و فرع چین‌ یکجا گذشت‌

ای اخی‌ در کار دل مردانه‌ باش

عقل‌ را بگذار و رو دیوانه‌ باش

خواهی‌ ار ظاهر نمودِ خویشتن‌

زود برخیز از وجودِ خویشتن‌

خویشتن‌ را هر که‌ شد بی‌ خویش‌، یافت‌

نکته‌ این‌ راز را درویش‌، یافت‌

ادامه‌ی دفتر دوم

  1. بخش ۱۴ - خطاب‌ به‌ پیر طریقترحمت‌ للعالمین‌ روحی‌ فداک
  2. بخش ۱۵ - خطاب‌ به‌ نفس‌ ناطقه‌ و بیان جذبه‌ عارف‌ای صفی‌ شد رَخش‌ نظمت‌ تیز رو
  3. بخش ۱۶ - درشرح احوال خضر و موسی‌ علی‌ نبینا و آله‌ و علیهم‌ السلامو بیان آنکه‌ چون طالب‌ سالک‌ در تمکین‌ شیخ‌ کامل‌ آمد باید در تحت‌ ارادة او آید و اختیار و اراده و دانش‌ خود را مضمحل‌ نماید چنانکه‌ میت‌ در تحت‌ تصرّف‌ غسال و معنی‌ موت‌ ارادی این‌ است‌ و آنچه‌ در مقام تکمیل‌ از آن شیخ‌ ربانی‌ به‌ ظهور رسد باید سالک‌ به‌
  4. بخش ۱۷ - بیان نمودن خضر سرّ افعال خود راگوش کن‌ تا با تو ای فرخنده کیش‌
  5. بخش ۱۸ - خطاب‌ به‌ پیر طریقتای علی‌ رحمت‌ ای شاه نخست‌
  6. بخش ۱۹ - در تحقیق‌ افعال خضر و اسرار آنطالب‌ حق‌ چونکه‌ در اول قدم
  7. بخش ۲۰ - در معنی‌انا فتحنا لک‌ فتحاً مبینا لیغفر لک‌ ﷲ ما تقدم من‌ ذنبک‌ و ما تأخّر و یتم‌ نعمته‌ علیک‌ و یهدیک‌ صراطاً مستقیماًبدان ای سالک‌ طریق‌ هدایت‌ و طالب‌ وصول به‌ سر منزل ولایت‌ که‌ چون انسان کامل‌ که مظهر اسمای حسنای الهیه‌ است‌ از مرتبه‌ وجود به‌ عالم‌ ملک‌ و شهود تنزل کند و متلبس‌ به‌ لباس ناسوتی‌ عنصری گردد و به‌ تعینات‌ امکانی‌ که‌ هر یک‌ مرتبه‌ای است‌ از مراتب‌ وجود
  8. بخش ۲۱ - در معنی‌ کریمه‌ یا ایها المزملاحمدا از سر بیفکن‌ دلق‌ را
همه‌ی دفتر دوم ←

صفی علیشاه درباره‌ی صفی علیشاه

میرزا حسن اصفهانی متخلص به «صفی» و ملقب به صفی‌علی‌شاه (زادهٔ ۱۲۵۱ قمری در اصفهان، درگذشتهٔ ۱۳۱۶ قمری در تهران)، قطب دروایش نعمت‌اللهی و از شاعران بزرگ صوفی مشرب سده‌های اخیر است. او مردى ادیب و شاعر و در نظم انواع شعر توانا بود. پدرش بازرگان بود. وی در کودکى به همراه پدر به یزد رفت و تا سن بیست سالگى در آن شهر زیست....

زندگی‌نامه و دیوان کامل ←

متن شعر به نقل از گنجور.