پرش به محتوای اصلی
سام میرزا صفوی سام میرزا صفوی

صحیفهٔ هفتم در ذکر سایر عوام

۶۶۷- مولانا بیره

مرد بله و ساده است و بغایت از وادی شاعری بدور افتاده خوبی اش آنکه از قم است و حسن پوش، معایب آن مردم فاش گفته چنانکه میفرماید :

تا کی پیاده بی سر و پا دق و لق بود

مردمان گویند بی علت قمی

از این رهگذر منت بیشتر بر آن طایفه دارد که قرنهاست که در میان اهل سودا و بازار این مثل اشتهار دارد که « بی علت قمی اشتهار دارد .» و میگوید من آنرا تغییر داده و تأویل کرده او این علت را از ایشان رفع کردم، یکبار چند روزی بیماری کشیده این بیت فرموده اند (!)

راست میگویند بی علت قمی است

اربعین یوم است بی ره خسته است

قصیده ای دیگر گفته موسوم بدو کیسه و این بیت از آنجاست :

باقی ابیات از این قیاس توان کرد، اما احیانا از این نوع شعر هم از او سر میزند :

ناله ام از غمش دو دوک شده

غم خورم هر که سخن با مه من میگوید

ادامه‌ی صحیفهٔ هفتم در ذکر سایر عوام

  1. ۶۶۹- مولانا استاد نوری قفل گراز بزرگان زمان و نوادر دوران است! در آن صنعت بمرتبه ای ماهر بود که دوازده قفل از فولاد ساخته بود که درون پوست پسته می گنجید! و همه را کلید بود .
  2. ۶۷۰- مولانا ظهوری کرمانیمردی درویش و عامی است و فقیر است این مطلع از اوست :
  3. ۶۷۱- مولانا ساکنی قمیولد انصاری بود از عدم فضیلت به حمامی گری قیام میکرد این مطلع از اوست :
  4. ۶۷۲- مولانا شمالی کاشانیقصه خوان و مداح و خواص گوست، و در شاعری نیز دخل میکند این مطلع از اوست :
  5. ۶۷۳- تزریقی اردبیلیدر شماخی بدلالی اوقات میگذراند و شعرهای بی مزه میگوید، این مطلع از اوست :
  6. ۶۷۴- کلیمی پینه دوز اوغلیتبریزی است، مرد فقیر و عامی است و بهر دو زبان که عبارت از ترکی و فارسی باشد شعر میگوید، این مطلع از اوست :
  7. ۶۷۵- بسملی کله پزدر شهر قزوین بکله پزی مشغولی میکند و هفتاد سال بدین طریق سلوک کرده و از کسی طلب چیزی نمیکند . قریب بده هزار بیت شعر دارد، این ابیات از اوست :
  8. ۶۷۶- مولانا حسن مشتاقی شیرازیمولدش دارالملک شیراز است و اوقات او بقصه خوانی میگذشت و در آن کار بسیار شیرین سخن و خوش گفتار بود . در شعر طبعش ملایم افتاده بود در شهور سنه خمسین و تسعمایه در شهر خود فوت شد این رباعی از نتایج طبع اوست :
همه‌ی صحیفهٔ هفتم در ذکر سایر عوام ←

سام میرزا صفوی درباره‌ی سام میرزا صفوی

ابوالنصر سام میرزا صفوی (تولد ۹۲۳ قمری در مراغه، وفات ۹۷۵ قمری در قلعهٔ قهقهه در نزدیکی مشگین‌شهر) از فرزندان شاه اسماعیل یکم صفوی است که اهل هنر بوده و کتاب تذکرهٔ سامی یا تحفهٔ سامی را به سال ۹۵۷ قمری نوشته است. در زمینهٔ خوشنویسی هم از او آثار قابل توجهی باقی است. سام میرزا به تحریک اطرافیانش یک بار به سرپیچی از بر...

زندگی‌نامه و دیوان کامل ←

متن شعر به نقل از گنجور.