پرش به محتوای اصلی
سام میرزا صفوی سام میرزا صفوی

صحیفهٔ پنجم در ذکر شعرا

۳۰۵- مولانا ضمیری اصفهانی

جوانی بغایت دردمند و بی تعین است و بسی فضایل دارد. از جمله در رمل و نجوم از بی نظیران است و بر دقت ذهن و وقوف بر غث و ثمین شعر از بی بدلان است طبعش در اصناف و اسالیب سخن چسبان چنانکه از اشعار او قیاس توان کرد :

کجا در خاطر آن مه در آیم

نشسته گرد خواری بر رخ از عشق

بچشم غیر از آن رو کم نمایم

در وصلش زنم هر دم ضمیری

که تا بر خود بلا را در گشایم

دل بکوی یار و من بسیار دور افتاده ام

او به دل نزدیک و من از یار دور افتاده ام

آنچه می بینم به رویت نیست در روی دگر

ورنه میدادم ز جورت دل به بدخوی دگر

زآنهمه خواری کنی با من که میدانی نماند

پای رفتن ز آستانت بر سر کوی دگر

شود از خواب بیدار و چو بیند روی در رویم

ادامه‌ی صحیفهٔ پنجم در ذکر شعرا

  1. ۳۰۷- مولانا هوشی شیرازیدیوانه وش مردی بود و شعر مردم باسم خود میخواند و نوبتی این مطلع مولانا جامی را تغییر داده چنین میخواند :
  2. ۳۰۸- مولانا پرتوی شیرازیپرتو انوار کلام بلاغت فرجامش همه جا رفته و قبول سخنان مقبولش در دل ارباب وفا راه یافته، از جمله این مطلع از اوست :
  3. ۳۰۹- مولانا افضل نامیتهرانی است و بقدر طالب علمی نیز دارد شعرش بغایت رنگین و نظمش متین است در اوان جوانی بمفاجا در گذشت مردم را گمان آن بود که نور بخشیه او را تسمیم کرده اند . این دو مطلع از اوست:
  4. ۳۱۰- مولانا وحیدیاز جمله نادره گویان قم و در وادی غلوی طمع که همواره چشم بر آب و علف داشت و سر کله بلهم :
  5. ۳۱۱- مولانا شهاب معماییاز شعرای هرات است بلطف و صفای ذهن موصوف بود و بمهارت در فن شعر خصوصا معما معروف چنانکه در آن باب رساله ای در سلک تحریر در آورده و این معما باسم ادهم خوبست :
  6. ۳۱۲- مولانا زلالی هرویاز چشمه ضمیر صافی زلال اشعار لطافت آثار مترشح ساخت از سایر اقسام شعر بقصیده بیشتر میپرداخت . در قصیده ای شکایت از شعرا کرده بود این دو بیت از آنجاست :
  7. ۳۱۳- مولانا هلاکی همدانیپدرش خیاط بود فاما چون در ازل قامت قابلیتش را بخلعت استعداد و کسوت رشد و رشاد آراسته اند لاجرم سررشته قبول بچنگ آورد در زی ارباب فضل گریخت و بسوزن جد و جهد وصله تفاخر بر خرقه آمال خود دوخته دست طلبش را بدامن مردم اهل انگیخت و همواره اوقات در صحبت اهالی بک
  8. ۳۱۴- مولانا حیرتی قزوینیاز شعرای قزوین است کم کسی را رتبه شعر او هست این دو مطلع از اوست :
همه‌ی صحیفهٔ پنجم در ذکر شعرا ←

سام میرزا صفوی درباره‌ی سام میرزا صفوی

ابوالنصر سام میرزا صفوی (تولد ۹۲۳ قمری در مراغه، وفات ۹۷۵ قمری در قلعهٔ قهقهه در نزدیکی مشگین‌شهر) از فرزندان شاه اسماعیل یکم صفوی است که اهل هنر بوده و کتاب تذکرهٔ سامی یا تحفهٔ سامی را به سال ۹۵۷ قمری نوشته است. در زمینهٔ خوشنویسی هم از او آثار قابل توجهی باقی است. سام میرزا به تحریک اطرافیانش یک بار به سرپیچی از بر...

زندگی‌نامه و دیوان کامل ←

متن شعر به نقل از گنجور.