پرش به محتوای اصلی
ایرانشان ایرانشان

کوش‌نامه

بخش ۲۳ - اسکندر در برابر پیکر کوشِ پیل دندان، سالار چین

همی راند یک روز و یک شب سیاه

رسیدند نزدیک سنگی سیاه

بتی بر سر سنگ دید از رخام

به نزدیک او شد شه نیکنام

نبشته چنین یافت بر دست اوی

که این پیکر کوش وارونه‌خوی

شه پیل‌دندان و سالار چین

خداوند فرمان و تاج و نگین

یکی کامرانی که اندر جهان

نبیند کس آن کاو بُدند از مهان

نراند کس آن کاو برانده‌ست نیز

سرانجام بگذشت و بگذاشت چیز

برفت و به دستش همه باد ماند

خراب آمد و گیتی آباد ماند

گر آگاه گردید از کار من

ز فرمان و نیرو و کردار من

ز رای و ز مردی و گنج و سپاه

ز رزم و ز بزم و ز تخت و کلاه

نباید که بندد دل اندر جهان

که نوش آشکار و شرنگ از نهان

سه پانصد به گیتی بماندم درون

همه شهریاران به تیغم زبون

شکسته به دستم همی شد درست

ز خاک پی اسب من زر برست

ز سندان گذر کرد زوبین من

چنین آمدی باد نوشین من

کنونم فروریخت اندام‌ها

چنین بود خواهد سرانجام‌ها

سکندر فرو ریخت از دیده آب

همی گفت گیتی فسانه‌ست و خواب

اگر صد بمانیم و گر صدهزار

همین بود خواهد سرانجام کار

مرا کاشک زین دانشی راستان

کسی کردی آگاه از این داستان

بدانستمی کار و کردار کوش

که از سنگ دیدیم دیدار کوش

پر اندیشه ز آن جایگه برگرفت

شب و روز یک ماه دیگر برفت

ادامه‌ی کوش‌نامه

  1. بخش ۲۵ - فرود آمدن بر دامن کهسار و گفتگوی اسکندر با «مهانش»سکندر دو تن پیش کرد از گروه
  2. بخش ۲۶ - سرگذشت جمشید و بازماندگانش به روایت مهانشچنین داد پاسخ که یزدان پاک
  3. بخش ۲۷ - جنگ جمشید و مهراجوز آن جایگه جم سپه برگرفت
  4. بخش ۲۸ - جنگ ماهنگ و مهراج، و آگاهی مهراج از کار جمشیدیاندر آن بیشه، آن مردمان روز و شب
  5. بخش ۲۹ - نامه فرستادن مهراج به دست رسول به نزد ضحاکسرِ نامه از بندهٔ شهریار
  6. بخش ۳۰ - کشته شدن ماهنگ پادشاه چین در جنگ با مهراجچو نامه بدادند، بر خواند زود
  7. بخش ۳۱ - فرستادن ضحاک، برادر خویش، کوش را به فرمانروایی چین برای کشتن جمشیدیانبرادرش را، کوش،‌ در پیش خواند
  8. بخش ۳۲ - فارک و بازماندگانشبه نوک چنین گفت فارک که من
همه‌ی کوش‌نامه ←

ایرانشان درباره‌ی ایرانشان

ایرانشان (ایرانشاه) ابن ابی الخیر از شاعران اواخر قرن پنجم و اوایل قرن ششم هجری قمری و هم‌عصر با سلطان ملکشاه سلجوقی بود. گویا ایرانشان بیش از سال ۵۱۱ ه. ق. نزیسته باشد. وی داستان بهمن بن اسفندیار را در قالب بحر متقارب در حدود سال ۵۰۰ هجری قمری یا اندکی پس از آن به نظم درآورده است. قدیمی‌ترین اشارات به نام شاعر، در دس...

زندگی‌نامه و دیوان کامل ←

متن شعر به نقل از گنجور.