پرش به محتوای اصلی
شیخ محمود شبستری شیخ محمود شبستری

فصل اول

بخش ۶ - المنشأ

علم حکمت ز انبیا برخاست

حکمت کژنه، بلکه حکمت راست

وحی فرمود ایزد آن بر شیث

تا همی گفت بر سبیل حدیث

بعد از آن وحی کرد بر ادریس

تا نشست او به منصب تدریس

اندر آموختند از او مردم

حکمت دین و هیأت انجم

تا به نقل اوفتاد در یونان

از اساطین به عامۀ دونان

حکمت او که بود آب زلال

مختلط شد به جهل و کفر و ضلال

نسخ و تحریف راه یافت بدان

سود و سرمایه گشت جمله زیان

رأی اشراقیان افلاطون

مختلف شد به کفر گوناگون

آخرالامر صاحب اشراق

کرد تلویح سیم قلب رواق

علم مشائیان به فکر خسیس

شد مدون به سعی رسطالیس

ساخت منطق ز بهر اسکندر

اندر آن راستی نمود هنر

منطق انصاف بس نکو پرداخت

در اِلاهی است آنکه او کژ باخت

ساخت آلت، ولی در استعمال

غلط افتادش از ضلال خیال

شکل منطق بدان سبب انگاشت

که خدا دان شود، زهی پنداشت

چونکه با آلتش حوالت بود

آلتش موجب ضلالتبود

چون مغالیط وهم اوضل گشت

نزد سنی ز دین معطل گشت

به قیاسات عقل یونانی

نرسد کس به ذوق ایمانی

عقل خود کیست تا به منطق و رای

ره برد تا جناب پاک خدای

گر به منطق کسی ولی بودی

شیخ سنت ابوعلی بودی

ورچه او را دو صد شفا باشد

چون حبیب اعجمی کجا باشد

ابلهی با صفا و قلب سلیم

بهتر از زیرکی و رای سقیم

ادامه‌ی فصل اول

  1. بخش ۸ - حکایتهست از این قوم ناصرخسرو
  2. بخش ۹ - الفرقة الثانیةباز اصحاب اعتزال فضول
  3. بخش ۱۰ - المنشأمنشأ اعتزال شد جهنی
همه‌ی فصل اول ←

شیخ محمود شبستری درباره‌ی شیخ محمود شبستری

سعدالدّین محمود بن امین‌الدّین عبدالکریم بن یحیی شبستری (معروف به شیخ محمود شبستری) یکی از عارفان و شاعران سدهٔ هشتم هجریست. سال تولّد او را گوناگون و از جمله ۶۸۷ ه.ق. دانسته‌اند. محل تولّد این عارف نام‌آور قصبهٔ شبستر در نزدیکی شهر تبریز است. او در سال ۷۲۰ ه.ق. در سنّ ۳۳ سالگی وفات یافته و در زادگاهش شبستر مدفون است....

زندگی‌نامه و دیوان کامل ←

متن شعر به نقل از گنجور.