پرش به محتوای اصلی
شیخ محمود شبستری شیخ محمود شبستری

کنز الحقایق

بخش ۱۲ - در پیدایش نفس و صفت آن

چنین گفتند دانایان اسرار

که چون حق کرد نور خویش اظهار

ز عکس نور او شد عکس عالم

که خوانندش حکیمان روح اعظم

ز روح اعظم و از امر اعلی

پدید آمد به خلقت عقل اولی

حدیث از سید سادات نقل‌ست

که مخلوق نخست از امر عقل‌ست

به امر از عقل کرد او نفس پیدا

چنان کز جنب آدم شخص حوا

از آن پس عرش و کرسی و سموات

که باشد اندر او چندین علامات

ز نور و ظلمت و افلاک و انجم

ز ارکان و موالید و ز مردم

چو صورت بست ازین بس نفس انسان

جدا کردش به نطق از جمع حیوان

ز حق نفس‌ت بدین ترتیب و مقدار

به چندین واسطه آمد پدیدار

ازو بهتر نیامد هیچ موجود

ز موجودات او بوده است مقصود

کسی کو محرم سر خدا نیست

امانت را بدو دادن روا نیست

در این معنی سخن گفتند حالی

ولیکن من نگویم جز مثالی

مثالت گر نکو مفهوم گردد

تو را سرّس از آن معلوم گردد

ادامه‌ی کنز الحقایق

  1. بخش ۱۴ - در تحقیق مراتب نفسچو می‌خواهی بدانی نفس و شیطان
  2. بخش ۱۵ - در حکمت و موعظتتو نفست دل کن و دل را چو جان کن
  3. بخش ۱۶ - در موازنهٔ نفس در تمثیل جام جمیکی جم نام وقتی پادشا بود
  4. بخش ۱۷ - در ذکر شیطان و لعنت کردن بر اوز من بشنو بیان حال شیطان
  5. بخش ۱۸ - مثالمثالی گویمت بنیوش آن را
  6. بخش ۱۹ - در مناظرهٔ موسی علیه‌السلامچو موسی باز می‌گردید از طور
  7. بخش ۲۰ - و ۴۱ مفقود است)چو تسبیح از خواهر این اسرار بشنود
  8. بخش ۲۱ - در بیان نهایت عشق استبه صورت آدمی کرده است نقاش
همه‌ی کنز الحقایق ←

شیخ محمود شبستری درباره‌ی شیخ محمود شبستری

سعدالدّین محمود بن امین‌الدّین عبدالکریم بن یحیی شبستری (معروف به شیخ محمود شبستری) یکی از عارفان و شاعران سدهٔ هشتم هجریست. سال تولّد او را گوناگون و از جمله ۶۸۷ ه.ق. دانسته‌اند. محل تولّد این عارف نام‌آور قصبهٔ شبستر در نزدیکی شهر تبریز است. او در سال ۷۲۰ ه.ق. در سنّ ۳۳ سالگی وفات یافته و در زادگاهش شبستر مدفون است....

زندگی‌نامه و دیوان کامل ←

متن شعر به نقل از گنجور.