پرش به محتوای اصلی
صفی علیشاه صفی علیشاه

۲- سوره البقره

۳۶- آیات ۷۶ تا ۷۷

وَ إِذٰا لَقُوا اَلَّذِینَ آمَنُوا قٰالُوا آمَنّٰا وَ إِذٰا خَلاٰ بَعْضُهُمْ إِلیٰ بَعْضٍ قٰالُوا أَ تُحَدِّثُونَهُمْ بِمٰا فَتَحَ اَللّٰهُ عَلَیْکُمْ لِیُحَاجُّوکُمْ بِهِ عِنْدَ رَبِّکُمْ أَ فَلاٰ تَعْقِلُونَ (۷۶) أَ وَ لاٰ یَعْلَمُونَ أَنَّ اَللّٰهَ یَعْلَمُ مٰا یُسِرُّونَ وَ مٰا یُعْلِنُونَ (۷۷)

و چون ملاقات کنند آنان که ایمان آوردند گفتند ایمان آوردیم و چون خلوت کنند بعض ایشان بسوی بعضی گفتند آیا خبر می‌دهید بآنچه گشود خدا بر شما تا حجت آورند شما را بآن نزد پروردگار شما آیا پس در نمی‌یابید (۷۶) آیا نمی‌دانند که خدا می‌داند آنچه پنهان می‌کنند و آنچه آشکار می‌کنند (۷۷)

مؤمنان را چونکه بینند از نفاق

دعوی ایمان کنند و اتفاق

با شما در راه ایمان همره ایم

بهر طاعت چون شما بر درگه ایم

باز چون با یکدگر خلوت کنند

بر نفاق از مؤمنان غیبت کنند

با هم این گویند از طبع خبیث

که بر ایشان می کنید آیا حدیث

زآنچه حق کرده است از آن فتح باب

بر شما یعنی ز تورات و کتاب

تا برند از احتجاج آن را به کار

بر شما در محضر پروردگار

این بیابید ار شما را هست عقل

کم دهید اسلامیان را ره به نقل

از یهودان مسلمین در بدو حال

می نمودند از پی صحبت سؤال

کز خصال مصطفای خوش خطاب

هست بی شک مر شما را در کتاب

بهر ما گویید وصف آن امین

وین نبود از بهر تکمیل یقین

بلکه بود از بهر آن کاندر مقام

آورند آن بی هُشان را در کلام

تا مگر ز اقوالشان در دعوتی

می بگیرند از تکلّم حجتی

مثل آن کز نفس گیری اعتراف

بر صفات قلب و روح بی خلاف

گویی او را بهر تنبیه ار ز روح

داری اوصافی بیان کن در فتوح

با قوای طبع گویند اهل دید

خود شما کز روح مطلق زنده اید

چیست، می دانید آیا وصف آن؟

بهر ما گویید زآن نام و نشان

تا قوای طبع یابند انتقال

بر کمال روح زآن بحث و سؤال

وآن قوا باشند یکجا معترف

زآنچه باشد روح بر وی متّصف

در کتاب هستی ما بی ز شک

شرح و وصف روح باشد یک به یک

پس به هم گویند با روحانیان

می کنید آیا حدیث از روح و جان؟

تا به ما گیرند از اقوال ما

حجت اندر نزد حق، قتّال ما

می کنید آیا تعقل در نتاج ؟

یعنی از شه مختفی سازند تاج

جملگی اجزای طبع شوربخت

می بدزدید از قوای روح رخت

خود نمی دانند آیا ز اضطرار

کوست آگاه از نهان و آشکار

بلکه با هر جهر و سرّ او همره است

چون نداند سرّ دزدان، گر شه است ؟

گر ندانی وحدتش را در وجود

این بدان کو آگه است از تار و پود

ادامه‌ی ۲- سوره البقره

  1. ۳۸- آیه ۸۳وَ إِذْ أَخَذْنٰا مِیثٰاقَ بَنِی إِسْرٰائِیلَ لاٰ تَعْبُدُونَ إِلاَّ اَللّٰهَ وَ بِالْوٰالِدَیْنِ إِحْسٰاناً وَ ذِی اَلْقُرْبیٰ وَ اَلْیَتٰامیٰ وَ اَلْمَسٰاکِینِ وَ قُولُوا لِلنّٰاسِ حُسْناً وَ أَقِیمُوا اَلصَّلاٰةَ وَ آتُوا اَلزَّکٰاةَ ثُمَّ تَوَلَّیْتُم
  2. ۳۹- آیات ۸۴ تا ۸۶وَ إِذْ أَخَذْنٰا مِیثٰاقَکُمْ لاٰ تَسْفِکُونَ دِمٰاءَکُمْ وَ لاٰ تُخْرِجُونَ أَنْفُسَکُمْ مِنْ دِیٰارِکُمْ ثُمَّ أَقْرَرْتُمْ وَ أَنْتُمْ تَشْهَدُونَ (۸۴) ثُمَّ أَنْتُمْ هٰؤُلاٰءِ تَقْتُلُونَ أَنْفُسَکُمْ وَ تُخْرِجُونَ فَرِیقاً مِنْکُمْ مِنْ دِیٰارِهِمْ
  3. ۴۰- آیات ۸۷ تا ۸۹وَ لَقَدْ آتَیْنٰا مُوسَی اَلْکِتٰابَ وَ قَفَّیْنٰا مِنْ بَعْدِهِ بِالرُّسُلِ وَ آتَیْنٰا عِیسَی اِبْنَ مَرْیَمَ اَلْبَیِّنٰاتِ وَ أَیَّدْنٰاهُ بِرُوحِ اَلْقُدُسِ أَ فَکُلَّمٰا جٰاءَکُمْ رَسُولٌ بِمٰا لاٰ تَهْویٰ أَنْفُسُکُمُ اِسْتَکْبَرْتُمْ فَفَرِیقاً ک
  4. ۴۱- آیه ۹۰بِئْسَمَا اِشْتَرَوْا بِهِ أَنْفُسَهُمْ أَنْ یَکْفُرُوا بِمٰا أَنْزَلَ اَللّٰهُ بَغْیاً أَنْ یُنَزِّلَ اَللّٰهُ مِنْ فَضْلِهِ عَلیٰ مَنْ یَشٰاءُ مِنْ عِبٰادِهِ فَبٰاؤُ بِغَضَبٍ عَلیٰ غَضَبٍ وَ لِلْکٰافِرِینَ عَذٰابٌ مُهِینٌ (۹۰)
  5. ۴۲- آیه ۹۱وَ إِذٰا قِیلَ لَهُمْ آمِنُوا بِمٰا أَنْزَلَ اَللّٰهُ قٰالُوا نُؤْمِنُ بِمٰا أُنْزِلَ عَلَیْنٰا وَ یَکْفُرُونَ بِمٰا وَرٰاءَهُ وَ هُوَ اَلْحَقُّ مُصَدِّقاً لِمٰا مَعَهُمْ قُلْ فَلِمَ تَقْتُلُونَ أَنْبِیٰاءَ اَللّٰهِ مِنْ قَبْلُ إِنْ کُنْتُمْ مُؤْمِنِینَ (
  6. ۴۳- آیات ۹۲ تا ۹۳وَ لَقَدْ جٰاءَکُمْ مُوسیٰ بِالْبَیِّنٰاتِ ثُمَّ اِتَّخَذْتُمُ اَلْعِجْلَ مِنْ بَعْدِهِ وَ أَنْتُمْ ظٰالِمُونَ (۹۲) وَ إِذْ أَخَذْنٰا مِیثٰاقَکُمْ وَ رَفَعْنٰا فَوْقَکُمُ اَلطُّورَ خُذُوا مٰا آتَیْنٰاکُمْ بِقُوَّةٍ وَ اِسْمَعُوا قٰالُوا سَمِعْنٰا وَ عَصَی
  7. ۴۴- آیات ۹۴ تا ۹۵قُلْ إِنْ کٰانَتْ لَکُمُ اَلدّٰارُ اَلْآخِرَةُ عِنْدَ اَللّٰهِ خٰالِصَةً مِنْ دُونِ اَلنّٰاسِ فَتَمَنَّوُا اَلْمَوْتَ إِنْ کُنْتُمْ صٰادِقِینَ (۹۴) وَ لَنْ یَتَمَنَّوْهُ أَبَداً بِمٰا قَدَّمَتْ أَیْدِیهِمْ وَ اَللّٰهُ عَلِیمٌ بِالظّٰالِمِینَ (۹۵)
  8. ۴۵- جذبهدل بپا خیزد چو او بی پی شود
همه‌ی ۲- سوره البقره ←

صفی علیشاه درباره‌ی صفی علیشاه

میرزا حسن اصفهانی متخلص به «صفی» و ملقب به صفی‌علی‌شاه (زادهٔ ۱۲۵۱ قمری در اصفهان، درگذشتهٔ ۱۳۱۶ قمری در تهران)، قطب دروایش نعمت‌اللهی و از شاعران بزرگ صوفی مشرب سده‌های اخیر است. او مردى ادیب و شاعر و در نظم انواع شعر توانا بود. پدرش بازرگان بود. وی در کودکى به همراه پدر به یزد رفت و تا سن بیست سالگى در آن شهر زیست....

زندگی‌نامه و دیوان کامل ←

متن شعر به نقل از گنجور.