پرش به محتوای اصلی
پروین اعتصامی پروین اعتصامی

مثنویات، تمثیلات و مقطعات

شمارهٔ ۷۶ - سپید و سیاه

کبوتری، سحر اندر هوای پروازی

به بام لانه بیاراست پر، ولی نپرید

رسید بر پرش از دور، ناوکی جانسوز

مبرهن است کازان طعنه بر دلش چه رسید

شکسته شد پر و بالی، نزار گشت تنی

گسست رشتهٔ امیدی و رگی بدرید

گذشت بر در آن لانه، شامگه زاغی

طبیب گشت، چو رنجوری کبوتر دید

برفت خار و خس آورد و سایبانی ساخت

برای راحت بیمار خویش، بس کوشید

هزار گونه ستم دید، تا به روزن و بام

ز برگ‌های درختان سبز پرده کشید

ز جویبار، به منقار خویش آب ربود

به باغ، کرد ره و میوه‌ای ز شاخه چید

گهی پدر شد و گه مادر و گهی دربان

طعام داد و نوازش نمود و ناله شنید

ببرد آن‌همه بار جفا که تا روزی

ز درد و خستگی و رنج، دردمند رهید

به زاغ گفت: چه نسبت سپید را به سیاه

ترا به یاری بیگانگان، چه کس طلبید‌؟

بگفت: نیت ما اتفاق و یکرنگی‌ست

تفاوتی نکند خدمت سیاه و سفید

ترا چو من، به دل خرد، مهر و پیوندی‌ست

مرا بسان تو، در تن رگ و پی است و ورید

صفای صحبت و آیین یکدلی باید

چه بیم، گر که قدیم است عهد، یا که جدید

ز نزد سوختگان، بی‌خبر نباید رفت

زمان کار نباید به کنج خانه خزید

غرض، گشودن قفل سعادت است به‌جهد

چه فرق، گر زر سرخ و گر آهن است کلید

ادامه‌ی مثنویات، تمثیلات و مقطعات

  1. شمارهٔ ۷۸ - سرنوشتبه جغد گفت شبانگاه طوطی از سرِ خشم
  2. شمارهٔ ۷۹ - سرود خارکنبه صحرا، سرود اینچنین خارکن
  3. شمارهٔ ۸۰ - سر و سنگنهان کرد دیوانه در جیب، سنگی
  4. شمارهٔ ۸۱ - سعی و عملبراهی در، سلیمان دید موری
  5. شمارهٔ ۸۲ - سفر اشکاشک طرف دیده را گردید و رفت
  6. شمارهٔ ۸۳ - سیه رویبکنج مطبخ تاریک، تابه گفت به دیگ
  7. شمارهٔ ۸۴ - شاهد و شمعشاهدی گفت بشمعی کامشب
  8. شمارهٔ ۸۵ - شبشباهنگام، کاین فیروزه گلشن
همه‌ی مثنویات، تمثیلات و مقطعات ←

پروین اعتصامی درباره‌ی پروین اعتصامی

رخشندهٔ اعتصامی معروف به پروین اعتصامی در ۲۵ اسفند ۱۲۸۵ خورشیدی در شهر تبریز به دنیا آمد. پدرش یوسف اعتصامی آشتیانی (اعتصام الملک) از رجال نامی و نویسندگان و مترجمان مشهور اواخر دورهٔ قاجار بود. در کودکی با خانواده به تهران آمد. پایان‌نامهٔ تحصیلی خود را از مدرسهٔ آمریکایی تهران گرفت و در همانجا شروع به تدریس کرد. پیو...

زندگی‌نامه و دیوان کامل ←

متن شعر به نقل از گنجور.