پرش به محتوای اصلی
شیخ بهایی شیخ بهایی

نان و حلوا

بخش ۱۹ - فی ذم المتمکنین فی المناصب الدنیویة للحظوظ الواهیة الدنیة

نان و حلوا چیست؟ ای فرزانه مرد

منصب دنیاست، گرد آن مگرد

گر بیالایی از او دست و دهان

روی آسایش نبینی در جهان

منصب دنیا نمی‌دانی که چیست؟

من بگویم با تو، یک ساعت بایست

آنکه بندد از ره حق پای مرد

آنکه سازد کوی حرمان جای مرد

آنکه نامش مایهٔ بدنامی است

آنکه کامش، سر به سر، ناکامی است

آنکه هر ساعت، نهان از خاص و عام

کاسهٔ زهرت فرو ریزد به کام

بر سر این زهر روزان و شبان

چند خواهی بود لرزان و تپان؟

منصب دنیاست، ای نیکونهاد!

آنکه داده خرمن دینت به باد

منصب دنیاست، ای صاحب فنون!

آنکه کردت این چنین، خوار و زبون

ای خوش آن دانا که دنیا را بهشت

رفت همچون شاه مردان در بهشت

مولوی معنوی در مثنوی

نکته‌ای گفته است، هان تا بشنوی:

« ترک دنیا گیر تا سلطان شوی

ورنه گر چرخی تو، سرگردان شوی

زهر دارد در درون، دنیا چو مار

گرچه دارد در برون، نقش و نگار

زهر این مار منقش، قاتل است

می‌گریزد زو هر آن کس عاقل است»

زین سبب، فرمود شاه اولیا

آن گزین اولیا و انبیا:

حب الدنیا، رأس کل خطیة

و ترک الدنیا رأس کل عبادة

ادامه‌ی نان و حلوا

  1. بخش ۲۱ - فی ذم من تشبة بالفقراء لسالکین و هو فی زمرة اشقیاء الهالکیننان و حلوا چیست؟ این اعمال تو
  2. بخش ۲۲ - فیما یتضمن الاشارة الی قول سید الاوصیاء صلوات الله علیه و آله: «ما عبدتک خوفا من نارک و لا طمعا فی جنتک، بل وجدتک اهلا للعبادة فعبدتک»نان و حلوا چیست؟ ای نیکو سرشت
  3. بخش ۲۳ - فی التشویق الی الا قلاع عن ادناس دارالغرور و التشویق الی الارتماس فی بحر الشراب الطهوریا ندیمی ضاع عمری وانقضی
  4. بخش ۲۴ - فی نغمات الجنان من جذبات الرحماناشف قلبی، ایها الساقی الرحیم
همه‌ی نان و حلوا ←

شیخ بهایی درباره‌ی شیخ بهایی

بهاء الدین محمد عاملی مشهور به شیخ بهایی از دانشمندان بنام عهد شاه عباس صفوی است. وی در سال ۹۵۳ هجری قمری در بعلبک متولد شد. در ۱۳ سالگی همراه پدرش به ایران مهاجرت کرد. وی تألیفاتی به فارسی و عربی دارد که مجموعهٔ آنها به ۸۸ کتاب و رساله بالغ می‌شود. از آثار او می‌توان به کشکول، دیوان غزلیات، جامع عباسی (در فقه)، خلاصةا...

زندگی‌نامه و دیوان کامل ←

متن شعر به نقل از گنجور.